Dit is de laatste begroting van deze coalitie. We gaan begin volgend jaar de stand van zaken opmaken over de afgelopen periode. Dat is voor ons ook een belangrijk moment om vooruit te kijken. Bij de behandeling van de begroting voor volgend jaar stippen we vast een paar thema’s aan, die volgens GroenLinks van belang zijn voor deze provincie. GroenLinks heeft samen met andere fracties in totaal 15 moties en amendementen mede ingediend.

Betrouwbare overheid.

De ontwikkelingen rond de subsidiestop vitaal platteland zijn slecht voor het imago van de provincie. We zouden de afspraken, die we maken met burgers, instellingen en andere overheden nadrukkelijker serieus moeten nemen. Van GS komt dan vaak de reactie dat alle gemaakte afspraken nagekomen worden. Het gaat dan vaak om de afspraken die juridisch vastgelegd zijn. Alle gesprekken met diverse partners over projecten die vaak lang duren zijn noodzakelijk voor een draagvlak. De provincie kan en mag zich dan niet verschuilen achter andere overheden die ineens een andere kant uit willen. Een betrouwbare overheid is essentieel voor de ontwikkeling van onze democratie. Voor het realiseren van projecten in de ecologische hoofdstructuur, aanpak van de verdroging of de leefbaarheid op het platteland wordt vaak moeizaam draagvlak verkregen. We kunnen het niet maken, om dat te laten wegvallen door onbetrouwbaar rijksbeleid. Kortom, de provincie moet zich betrouwbaar opstellen naar haar partners. Wij moeten onze verantwoordelijkheid nemen.

Bestuurscultuur

Bij een betrouwbare overheid hoort een bestuurscultuur, die open is, en waarbij op een goede manier verantwoording wordt afgelegd. Aan het begin van deze eeuw bevond deze provincie zich in een grote crisis. Gedrag van bestuurders speelde daarin een grote rol. Een deel van de ellende die toen speelde betrof de eventuele ondersteuning van Vitesse en Gelredome. Enkele maanden geleden heeft de Hoge Raad het provinciebestuur op de vingers getikt. Er waren door gedeputeerden zodanige toezeggingen gedaan, dat er sprake was van schade aan Vitesse wegens het niet nakomen van die toezeggingen.  Samen met onder meer de fractie van de SP vroegen wij om een parlementair onderzoek. Echter de fracties die betrokken waren bij de toenmalige coalitie zagen dat niet zitten. Een overweging daarbij was, dat het inmiddels allemaal beter was geworden.

 

Voor mijn fractie is dat hoogst onverkwikkelijk. Het is onbegrijpelijk, dat bestuurders die indertijd betrokken waren in deze zaak geen verantwoording afleggen, gewoon blijven zitten en de Staten doen alsof er niets aan de hand is. Dat is geen open bestuurscultuur. Als je daar echt voor bent, ga je met plezier aan zo’n parlementair onderzoek werken. De provincie mag straks de schade betalen. Dat betekent dat er een voetbalclub gesponsord wordt door de provincie en deze middelen niet inzetbaar zijn om bijvoorbeeld de afspraken met onze partners bij het vitaal platteland na te komen. Onbegrijpelijk en onjuist!

Een nieuw kabinet

Sinds kort waait er een kille wind door dit land met de komst van een nieuw kabinet. Het bestrijden daarvan laat ik graag aan mijn partijgenoten in Den Haag over. Het is hier van belang de gevolgen voor de provincie te bezien. Het kabinet is vooral tegen cultuur en natuur. Wat de natuur betreft moeten we vooral onze afspraken nakomen. Wij moeten een betrouwbare overheid willen zijn. Wij willen de biologische landbouw stimuleren, de verdroging blijven aanpakken en invulling geven aan de ondersteuning van groen-blauwe diensten. We moeten durven kiezen. De provincie is de regisseur van de ruimte, dat moeten we ook echt handen en voeten geven. Zo nodig tegen de stroom in. Alleen dan heeft de provincie ook over vier jaar nog bestaansrecht.

Middenbestuur

Het nieuwe kabinet lijkt in te zien dat de provincies zich daadwerkelijk moeten ontwikkelen als middenbestuur. Er zijn nog wel wat discussies nodig over de herverdeling van het provinciefonds, maar een extra bezuiniging lijkt niet te komen. Het is goed, dat de Stadsregio’s in de huidige vorm hun langste tijd hebben gehad. Ze zijn niet democratisch. Er zijn te veel en onduidelijke bestuurslagen. Voor een goed openbaar vervoer in de hele provincie en democratische besluitvorming over verstedelijking moeten deze taken door de provincie goed opgepakt worden de komende jaren.

Hoewel de bezuinigingen lijken mee te vallen, wordt er vooral bezuinigd op taken die overgedragen moeten worden, zoals de Jeugdzorg. Als inderdaad besloten wordt de jeugdzorg over te dragen aan de gemeenten zal dat zo goed mogelijk moeten gebeuren. De zorg voor jongeren die dat hard nodig hebben moet daarbij centraal staan. Overdracht van taken door de provincie mag ook betekenen dat de provincie er geld in steekt

Cultuur

De bezuiniging op cultuur is ronduit bizar. Er was al sprake van een onbalans in de verdeling tussen de Randstad en de rest van het land. Het is ronduit stuitend, hoe nu kunst en cultuur tot linkse hobby’s worden verklaard, waar stevig op bezuinigd kan worden. Overigens mag je je afvragen of we altijd even slim omspringen met mogelijkheden. De Soap rond het Nationaal Historisch Museum maakt duidelijk, dat je in een paar jaar een mooi idee goed kunt verknallen. De bezuiniging die het Rijk nu doorvoert op dit museum is bijna uitgelokt door de onhandige wijze van opereren van de directie en de gebrekkige communicatie met gemeente en provincie. Als je het zo aanpakt weet je van te voren dat dat museum er niet komt. Zonde van het mooie idee. Maar laat nu verder maar zitten! Er zijn andere projecten op het terrein van kunst en cultuur die de komende jaren om ondersteuning zullen vragen, waaronder wellicht bestaande musea.

Vervoer

We hebben ons hier statenbreed uitgesproken tegen een grote toename van goederenvervoer over bestand spoor. Feitelijk heeft de Tweede Kamer dat nu ook gedaan. Echter steeds komt het idee van een nieuwe Noordtak daarbij weer te voorschijn. Opnieuw een soort Betuwelijn dwars door het landschap. Vreselijk duur en vreselijk lelijk. Voorzitter, wij doen daar niet aan mee. Gebruik de Betuwelijn maar voor goederenvervoer en zet meer in op vervoer over water, maar stop nu eens met het steeds aanleggen van nieuwe infrastructuur. Ook de A15 hoeft niet doorgetrokken te worden. Dat komt de leefbaarheid ten goede. En het geld dat we overhouden zetten we in voor beter spoor naar Winterswijk en mooie fietspaden.

Klimaat

Het voordeel van een kille wind is dat je er wel energie mee kunt opwekken. We hebben deze periode regelmatig discussie gevoerd over de bijdrage van windenergie aan het behalen van de doelstellingen voor duurzame energie. Enkele partijen in deze staten willen het instrumentarium van de Wet Ruimtelijke Ordening niet inzetten om dit provinciale doel te bereiken. Voorzitter, wij willen benadrukken, dat naast energiebesparing en diverse andere vormen van duurzame energie ook windenergie van groot belang blijft. Wij gaan er dan ook van uit, dat alles uit de kast wordt gehaald om de vastgesteld doelen te halen.

Besluitvorming

De begroting is met veel wijzigingen vastgesteld. De meeste voorstellen daartoe zijn mede door ons ingediend. Daarmee is wel vrijwel de gehele ruimte voor nieuw beleid voor 2011 benut. Na de verkiezingen is er niet meer de oorspronkelijk beschikbare 20 miljoen aanwezig voor nieuw beleid. Voor het grootste deel is dat niet erg, omdat er alvast gewerkt wordt aan de uitvoering van ons nieuwe verkiezingsprogramma (10 miljoen voor fietspaden in 2012 en 2013, 5 miljoen in 2011 extra voor energiebesparing, etc.). Er zijn echter ook besluiten genomen waar we tegen zijn, zoals de investering van 12 miljoen in een Randweg in Doetinchem. Samen met de fractie in Doetinchem willen we deze weg voorkomen, omdat er goede alternatieven zijn en de aanleg van de weg voor extra overlast zorgt en natuur om zeep helpt. Ook het beschikbaar stellen van 3 miljoen extra voor de verplaatsing van de glastuinbouw krijgt niet onze steun, maar is wel aangenomen.  Wij stellen andere prioriteiten en hebben weinig verwachtingen van de toekomst van de glastuinbouw in onze provincie. Ondanks deze dissonanten kunnen we tevreden zijn over de gewijzigde begroting voor 2011.